Nederland Wijnland?

”Holländische wein das kann nichts sein” kreeg de Johan Cruijff van de Nederlandse wijnbouw Stan Beurskens ooit te horen. Is Nederland een wijnland in opkomst dat zich straks kan meten met Frankrijk, Italië, Duitsland? Ik heb vier boeken geraadpleegd die gaan over Nederlandse wijnen. Ieder vanuit een eigen perspectief namelijk historisch, twee maal gastronomisch en geologisch. Kijk, lees en vergelijk.

 

    

Bouquet garni

”Met het aanbreken van de 21ste eeuw is voor onze wijnbouw een veelbelovende toekomst weggelegd en de opkomst van het wijntoerisme in eigen land” is in de inleiding te lezen van het boek Nederland Nieuw Wijnland uit 2009.

In het boek aandacht voor de druivenrassen die in de Limburgse heuvels, de Zeeuwse polder en de zanderige Achterhoek staan, daarbij een snufje wijngeschiedenis én een overzicht van kleine en grote wijngaarden. Het smaakvolle geheel is nogal zuinig gedecoreerd met de proefnotities door Libreij’s Thérèse Boer en vinologe Astrid Joosten. Die hadden wat mij betreft wat uitgebreider gemogen.

Wat het boek verder origineel en aantrekkelijk maakt is het bouquet garni aan gerechten van culinaire tovenaars als Henk Savelberg, Hans Snijders, Otto Nijenhuis, Paul van de Bunt en Vlaamse topchef Sergio Herman. Deze zijn een lust voor het oog en prachtig vastgelegd door fotograaf David Lindsey. De recepten zijn wel wat hooggegrepen voor de gemiddelde thuiskok maar dienen een ander doel: door de Nederlandse wijnen te combineren met de gerechten worden deze naar een hoger gastronomisch plan getild.

Nederland Nieuw wijnland – Cila van der Endt, met proefnotities van Astrid Joosten & Thérèse Boer 2009

 

 

Terroirist

In het solide boek Wijn van Nederlandse bodem trappen we af met een sappig openingswoord van wijnschrijver Harold Hamersma. Superspits van de Nederlandse wijnwereld Stan Beurskens neemt daarna het stokje over en wordt braaf gevolgd door een tiental lokale wijnmakers.

De makers van het boek (waaronder Stan himself) onderzoeken wat de invloed is van de Nederlandse bodem op de wijn. Onder andere de mythe dat men mineraliteit als smaakvertegenwoordiger van de bodem kan terugproeven in de wijn, ontkracht men al vrij snel in het boek. Let op! a.u.b de bodem niet verwarren met de Franse term: Terroir. Op het eind van het boek worden de wijnen van verscheidene Nederlandse bodems getest en geanalyseerd. Ook zie je door middel van kleurrijke infographics hoe Nederland geologisch is opgebouwd.

De geologie (kalk, klei, zandgrond) heeft volgens het boek geen directe invloed op de smaak van de Nederlandse wijn. De ligging van de wijngaard is veel belangrijker in combinatie met het aantal zonuren en het moment van oogsten. Maar er zal meer onderzoek nodig zijn is de eindconclusie.

Wijn van Nederlandse bodem – Gert-Jan Vis & Denise Maijers & Stan Beurskens 2015

 

  

Potpourri

Mariëlla en Irene haken bij Wijn van eigen bodem in op de trend ”Lokaal eten en drinken”. De amuse wordt verzorgd door Onno Kleyn die samen met de makers van het boek verbaasd is over de kwaliteit van het Hollandse wijnsap. Mariëlla, zelf historica van huis uit, geeft een inleiding in de geschiedenis van de wijnbouw in de lage landen. Wat volgt is het onvermijdelijke, verplichte nummer ”wijnmakers aan het woord” met (daar is die weer!) Stan Beurskens, Jules Nijst en Jan Oude Voshaar. Bonus zijn de praktische toeristische tips. Slowfoodie Annette van Ruitenburg, beter bekend van het boek ‘’Liever Lokaal’’, versterkt het lokale gedachtengoed in het boek.

Het geheel aan tekst wordt afgewisseld met foto´s van lokale gerechten zoals lamsbout in regentsaus, Limburgse asperges, Zeeuwse mosselen en een kaasfondue van Texelse kazen. Topsommelier Edwin Raben (”Je valt soms van je stoel zo goed”) en gastvrouw Jacqueline van Liere (”We hebben wel nog een weg te gaan”) geven hun mening over de kwaliteit van het Hollandse druivensap.

En als je door het lezen van dit boek nog steeds niet het Nederlandse wijnvirus te pakken hebt, is er ook nog een Do-It-Yourself hoofdstuk voor de beginnende wijnboer.

Wijn van eigen bodem – Mariëlla Beukers & Irene de Vette 2015

 

 

Méthode Charmante

Koen van der Plas, ooit hoofdsommelier van driesterrenrestaurant Inter Scaldes, daarnaast Gault & Millau’s Sommelier of the Year 2019 én een sommelier-award van de Michelingids in 2020, bepaalt de invulling van dit boekwerk. Het begint met een introductie ‘’Wie is Koen van der Plas?’’. Hij is een verhalenverteller, heeft gevoel voor show en entertainment, maar is ook down to earth en geeft aan het soms ook niet te weten. Dat maakt hem sympathiek. Hij wordt, in deze eigentijds vormgegeven wijn-spijs-bijbel, ondersteund door journalist Etienne Verhoeff en fotograaf Maaike Petri.

Neerlands topsommelier gaat op pad en is verrast door het niveau van de lokale wijn. Bij ieder wijnmakers-interview geeft hij zijn eigen persoonlijke mening in een proefnotitie. Dat doet hij best eerlijk en to the point. Koen’s uiteindelijke doel is geen dorstlessende terraswijntjes te vinden maar volwassen gastronomisch inzetbare wijnen. Hij laat de wijnmakers verhalen vertellen welke gelardeerd worden met recepten van onder andere Inter Scaldes, Da Vinci, en Librije’s Zusje.

De jonge sommelier is het meest gecharmeerd van de Limburgse wijnen. Hij vind dat de mono-cépages de gelaagdheid missen om gastronomisch inzetbaar te zijn op sterrenniveau. Koen geeft met dit boek niet alleen zijn eigen visitekaartje af maar ook dat van de Nederlandse wijnen.

Wijn & Spijs uit Nl – Koen van der Plas & Etienne Verhoeff 2018

Premier Cru

Na het lezen en doornemen van de vier boeken is mijn eindconclusie dat we het beginstadium, de experimentele fase, bijna voorbij zijn.

De succesformule is vaak gebaseerd op een combinatie van toerisme-activiteiten (B&B) in combinatie met een wijngaard. Daarbij opgeteld heeft de klimaatverandering gezorgd voor dat extra warme zetje dat de druiven nodig hadden om te aarden in de koude ondergrond. De keuze voor de hybride druivenstok, de herontdekking van de lokale keuken en het verbeteren van de kennis (met dank aan Stan:) zorgen er te samen voor dat de Nederlandse wijn inmiddels de wijnkaart siert van menig sterrenrestaurant.

De wijnen zijn momenteel het best vergelijkbaar met Duitse, Luxemburgse, en andere cool climate regio’s, met soms een zeldzame uitschieter naar de Bourgogne-stijl. Wijnbouw in combinatie met toerisme is misschien de oplossing voor de agrarische identiteitscrisis waar de Nederlandse boer mee kampt.

Dankzij deze boeken inspireert men de consument om vaker voor een lokale wijn te kiezen, met hopelijk een geheel eigen, nuchtere, Nederlandse identiteit, zonder een vals kopie te zijn van buitenlandse (top)wijnen.

Zullen de Nederlandse wijnen binnen nu en een aantal jaren een vaste plek weten te veroveren binnen de Europa League?

Tip: Nog een leuk boek dat recent is uitgekomen is 12x Wijnweekendje Weg in NL

 

 

Door de site te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op "cookies toestaan" om u de best mogelijke browse-ervaring te bieden. Als u deze website blijft gebruiken zonder uw cookie-instellingen te wijzigen of als u hieronder op "Accepteren" klikt, stemt u daarmee in.

Close